Styczeń, mróz i trochę historii...

 Mroźny styczniowy dzień i spacer nie po Parku Solankowym tylko w mieście.
Najpierw "Ruina" czyli nasz najstarszy zabytek: kościół pw. Imienia Najświętszej Marii Panny.

 W zimowej szacie nasza świątynia prezentuje się również okazale.

 Znowu odświeżyło się wiele wspomnień wyrażonych w pracy przesłanej na konkurs o Bazylice.

***
 

Cztery mogiły na krzyż

A było ich tysiące

Przez wieki zapełniali ten cmentarz

Padały ciała

Zachodziło słońce

Gdy najeźdźcy szafowali ogniem i mieczem

Gdy szalał głód i zaraza

Tu kończyły się losy człowiecze

W cieniu kościoła, który swego życia nie składał

Był talizmanem trwania

Wzorem nowego życia

Zmartwychwstania

Powstania z popiołów

Olbrzymiej siły

Dla tych co już zwątpili

Uśmiechem do przyszłości

Zadumą nad minionymi wiekami

Modlitwą o jasne słoneczne niebo

Nad miastem i Kujawami.

***

Pamiętam to miejsce gdy miałem lat zaledwie kilka

I słowa Taty tu wypowiedziane

Ta ziemia jest święta synku

Święta kościołem, cmentarzem, pomnikiem

Święta krwią i ciałami poległych obrońców Ojczyzny

Święta jak niebo, jak inna nie będzie nigdy. 

 

 

***

Miejsce niezwykłe na Kujawach

Królewskie orszaki dobrze pamięta

Tysiące złożonych ciał

Wielowiekowy cmentarz

Przesiąknięta krwią obrońców Ojczyzny

Ta ziemia na zawsze pozostanie święta

Kamienie nasiąknięte pamięcią

Modlitw, próśb, najazdów, pożarów

Walk, poświęceń,ofiar

Wsłuchaj się jak o tym opowiadają

Cierpiące granitowe ciosy

Pełne nadziei ciągle dla Polski zmartwychwstają

Symbolem  patriotyzmu, wolności i odrodzenia

Pozostanie ten mały kamienny kościół

I otaczająca go ukochana ziemia.

To malutka namiastka tej pracy, więcej na razie nie zdradzam.

W przygotowaniu prace na następny konkurs związany z Teściową w inowrocławskiej pijalni wód mineralnych.

Powstało już kilka fajnych, dowcipnych limeryków i fraszek, ale o tym przy innej okazji.

 To jej sąsiadka, parę wieków młodsza świątynia pw. Zwiastowania NMP

 Historyczny Hotel Bast.

 Miłościwie panująca Królowa Jadwiga.

 Królowa na spacerze po inowrocławskim Rynku.

 Średniowieczne miejskie mury obronne jeden z ostatnich świadków dawnej świetności i potęgi grodu.

 Zabytkowa wieża ciśnień przy Zofiówce.

Dzisiejszy spacer kończy Ratusz.

Coś się dzieje na Dworcu kolejowym........

Ci którzy śledzą mojego bloga wiedzą że co jakiś czas ukazują się posty komentujące wygląd, zamiar i później sam remont naszego dworca.
Mimo wielu zapowiedzi remont ruszył z dużym poślizgiem, znowu na zimę jak wiele innych inwestycji.Nie wykorzystano ładnej pogody latem i długiej ciepłej złotej jesieni, w końcu na placu budowy oprócz postawienia zastępczego kontenerowego pomieszczenia dworcowego coś zaczęło się dziać.

 Te barakowate budyneczki też powinny zniknąć.

 Szkaradny daszek przed wejściem głównym już nie straszy.

 Plac przed dworcem też zostanie wyremontowany i ozdobiony skrawkiem zaprojektowanej zieleni, na taki park przy dworcu jak sto lat temu nie można liczyć , ale dobre i to.

 Pojawiły się już nowe okna i drzwi.

Sto lat minęło, dworzec zbrzydł bardzo

Nie jeżdżą już tramwaje

Park odszedł w zapomnienie

Serce z bólu się kraje

Jest jednak szansa

Remont przyniesie wybawienie

Znowu wypięknieje to miejsce

Do uzdrowiska zaprosi

Oczaruje jak dawniej

Przestanie odstraszać gości.

 Odnowiona elewacja z takimi ozdobnikami z ekspozycyjnym oświetleniem iluminacyjnym powinna całkowicie odmienić wizerunek zniszczonego aktualnie budynku.

Ocalić musimy piękne akcenty

Gzymsy, kwiatowe ozdoby i kolumienki attyki

Łuki, przywróconą żółć orłowskich cegieł

Listki i inne wyroby ceglanej ceramiki

Trochę pięknej zieleni dookoła

Droga kamienna bez dziur i wyrw

I Inowrocław już w gości woła.

 Żółta orłowska cegła

ozdobne gzymsy

łuki nad oknami

kwiaty i liście

z ceglanej ceramiki

historyczny zegar

kolumienki attyki

świetlna iluminacje

ozdoba miasta

zaproszenie na wakacje

paradna wizytówka

na drzwiach wejściowych

oczekiwana przez lat wiele

znowu jak przed stu laty

promocja miasta

przyjeżdżajcie chętnie

nie tylko w niedzielę.

Park przy dworcu przed stu laty.
Bimba przed dworcem.
Tak było kiedyś i czas nadać temu budynkowi nieco blasku i doprowadzić do powrotu pociągów dalekobieżnych, zwłaszcza łączących Inowrocław z południem Polski( Kraków, Częstochowa, Katowice, Bielsko- Biała).

Piękny dworzec i kolej szybka

Świetlne iluminacje, parkingi, zieleń

Przyszłość może być niezwykła

Nad torami wreszcie dnieje

Wygodne pociągi i rozkład gęsty

Bydgoszcz, Toruń, Inowrocław i Włocławek

Każdy cel bliższy,łatwiejszy

Plany ambitne, ciekawe

Szkoła, praca, turystyka

Wszystko zaczyna się opłacać

Prosta arytmetyka

Znowu do kolei zaczniemy wracać.

To było właśnie 6 stycznia.....1919 roku

 

Paweł Cyms urodził się 2 marca 1894 roku w Pawłowie opodal Czerniejewa, w powiecie gnieźnieńskim.
Jego ojcem był Leon Cyms nauczyciel na Kaszubach, wysiedlony stamtąd karnie przez zaborców za przeciwdziałanie germanizacji polskich dzieci.
Uczył się w gimnazjum w Gnieźnie, gdzie aktywnie działał w patriotycznym Towarzystwie Tomasza Zana.
Po zdaniu matury wstąpił do Seminarium Duchownego, ale już po roku nauki został przymusowo wcielony do armii niemieckiej, w której walczył na frontach I wojny światowej i dosłużył się stopnia podporucznika.
6 stycznia 1919 roku powstańcy wielkopolscy pod dowództwem ppor Pawła Cymsa wyzwolili Inowrocław.
Już 28 grudnia 1918 roku poprowadził powstańców gnieźnieńskich na niemieckie koszary i dworzec.
Potem na czele tworzonych spontanicznie oddziałów powstańczych uwolnił od zaborców wiele miejscowości Wielkopolski i Kujaw Zachodnich, w tym Inowrocław.

 

***

Wszystkie powstania, walki o niepodległość wsparcia tu dostały

Inowrocław, Kujawy, mają w tym wkład niemały

Teraz z wolności przez lata korzystamy

Pamiętajmy komu to zawdzięczamy

Dzieci  i wnuków z historią zapoznawajmy

Do miejsc pamięci zaprowadzajmy

Wspólne owoce czerpać będziemy

I Polska nigdy nie zniknie z tej ziemi.

***

Nie chciałeś czekać na pertraktacje

Uciśniona ojczysta ziemia błagała

Jak jeden mąż stawali Wielkopolanie

Nie czekając na rozkazy ruszyliście do boju

Za odwagę i męstwo cześć i chwała

Rozbijaliście z impetem pruskie oddziały

Były ofiary

Lecz serca miłością do kraju pałały

Nie cofnie się przed niczym żołnierz dla Ojczyzny

Za nic ma pociski, rany i blizny

Nawet gdy przyjdzie na jej ołtarzu położyć głowę

Większego zaszczytu przecież być nie może

Na tym właśnie miejscu, w cieniu bazyliki

Zawsze się będą palić naszej pamięci ogniki

Wokół unosić się będą miłości i wdzięczności

czerwone serca

Jak wsiąknięta w tę ziemię powstańcza krew bohaterska

Nawet za setki lat ta pamięć nie ustanie

To nasz obowiązek i wielkie zadanie.

***

Walczą powstańcy na ulicach

Cyms prowadzi nowe oddziały

Zacięte walki

Przy poczcie strzelanina

Bez ofiar się nie obyło

Trwają pertraktacje

Prusacy opuszczają koszary

Płacz po poległych

Opatrywanie rannych

Ale warto było

Inowrocław znowu wolny

Niepodległy
Powstańcze Cymsa czary.

 

27 grudnia 2013 roku był w naszym mieście dniem wyjątkowym, odwiedził je dowódca oddziałów wyzwalających Inowrocław podczas Powstania Wielkopolskiego kpt. Paweł Cyms.

Szczątki bohatera ekshumowano z cmentarza w Bystrej gdzie był pochowany i przewieziono ze szczególnym ceremoniałem i honorami po trasie wyzwoleńczego przemarszu jego oddziałów by je pochować w Akropolu Bohaterów w Gnieźnie.

Jednym z najważniejszych etapów tej drogi był Inowrocław i kościół pw. Imienia Najświętszej Marii Panny oraz pobliski pomnik Powstańców Wielkopolskich'

Msza Święta i piękne uroczystości patriotyczne przypomniały ten zwycięski zryw powstańczy i wielu bohaterów: tych którzy przeżyli, ponieśli rany i tych którzy swe życie oddali za ukochaną Polskę.
 

***

Wróciłeś Kapitanie

Tu gdzie twoi żołnierze na wieczny spoczynek zostali

Pomogli wyzwolić nasze miasto

Dalej iść z tobą nie zdołali

Czekali na swego dowódcę niemal sto lat całych

By stanąć razem do apelu

W cieniu kamiennej bazyliki

Pełni zasług, uznania i chwały

Dziękujemy za wolność, bohaterstwo i ofiary

Wspominam przy takich okazjach stryja Dominika, który z 8 ciężkimi ranami oddał swe życie za Ojczyznę.

 

***

Dominikowi....

Jako młody student za Ojczyznę zginąłeś

Serca rodziców krwawiły, cierpiało rodzeństwo

Dla nas bohaterem zostałeś

Podziwiamy do dziś Twoje męstwo

Dominiku, rycerzu Rzeczypospolitej

Wolności jej przyjacielu

W to niezwykłe święto 

Stań dziś do apelu !

 

***

Ten pomnik przy najstarszym cmentarzu postawiony

Symboliczny, niezwykły, uduchowiony

Tu przez wieki w obronie Ojczyzny padały ciała

Tu stanął ten symbol, gdy wolność nastała

W cieniu kamiennej bazyliki

Płoną tych dusz świetlane ogniki

Tu niekiedy nisko pochylamy swe głowy

Oni dali nam wolność i świat całkiem nowy. 

Teraz będąc pod pomnikiem obok bazyliki wspominam Tatę, stryja, dawne opowieści, przekazuję to co pamiętam......

 

***

Pamiętam cmentarzyk obok kościoła

gdy będąc dzieckiem dreptałem z tatą między mogiłami

stąpał jakoś dziwnie

czapkę trzymając w ręce

spotykamy się synu z największymi patriotami

tysiące ich tu leży, nikt policzyć nie zdoła

patrzyłem wokół zdziwiony nie rozumiejąc jeszcze tego

tych kilka krzyżyków, jakie tysiące?

pod pomnikiem powstańców stanął ojciec w milczeniu

skłonił głowę, zmrużył oczy jak przed słońcem

tam zginął mój brat powiedział w skupieniu

jego oczy zaszkliły się łzami

swe młode życie poświęcił Ojczyźnie

myśmy długo na jego powrót czekali

krótka modlitwę zmówiliśmy mimochodem

po latach wielu stanąłem tu z synem

w cieniu prastarej bazyliki

snułem opowieści o stryju

o Polsce którą powstańcy przywrócili

wspominałem początki tego kościoła

gród który w pobliżu wyrastał

poległych przez wieki

których dusza o modlitwę woła

o pokoju co po tych wszystkich walkach nastał

Kiedyś znowu stanie mój syn w tym miejscu

Wiem co powie swojemu dziecku.