Po potężnym, efektownym, średniowiecznym inowrocławskim grodzie nie
został do dzisiejszych czasów prawie żadem ślad, jedynie ziemia zawiera
jeszcze relikty dawnej potęgi: fundamenty, piwnice, resztki murów dawnych
budowli.
Jedyne świadectwa tamtych czasów to ocalałe dwa fragmenty murów
miejskich: jeden na tyłach Teatru Miejskiego, przy Szkole Muzycznej,
drugi przy ulicy Poznańskiej, w pobliżu kościoła pw. św. Mikołaja i
dwukomorowa, gotycka piwnica ważnicy miejskiej.
Aby uchronić miasto zagrożone najazdami od zniszczeń na przełomie XIII i
XIV wieku otoczono je murami obronnymi o wysokości 5 m,grubości ok. 2
m i długości ok. 1600 m, dwoma fosami i wałami. W murach znajdowały się
trzy potężne zamczyste bramy wjazdowe zwane : Toruńską (Żydowską), Poznańską (
inaczej zwaną Strzeleńską lub Mątewską) i Bydgoską oraz 16 baszt
obronnych za utrzymanie których odpowiedzialne były cechy
rzemieślnicze.
Za czasów panowania Łokietka i Kazimierza Wielkiego miasto rozwijało
się prężnie i znaczenie jego rosło. Zaliczane było do siedmiu
najważniejszych grodów w państwie.Zwłaszcza w czasach Kazimierza
Wielkiego powstało w mieście wiele murowanych budowli sakralnych i
świeckich oraz fortyfikacji miejskich zaliczanych wtedy do
najokazalszych i najpotężniejszych takich miejskich umocnień obronnych w
całym kraju.
