Światło i cień. Dziedzictwo Rodziny Witkiewiczów-fotograficzna wystawa w muzeum

30 stycznia 2026 roku w Powiatowym Muzeum imienia Jana Kasprowicza w Inowrocławiu odbył się wernisaż wystawy fotograficznej "Światło i cień. Dziedzictwo rodziny Witkiewiczów"

Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem, które jest właścicielem wystawy, posiada w swoim archiwum fotograficznym największą kolekcję szklanych negatywów rodziny Witkiewiczów, z czego najwięcej jest autorstwa Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego), wybitnego malarza, fotografika, pisarza i filozofa oraz jego ojca Stanisława Witkiewicza, twórcy stylu zakopiańskiego, pierwszego polskiego stylu narodowego, przejawiającego się przede wszystkim w architekturze i rzemiośle artystycznym. 

Na wystawie prezentowany jest wybór 35 fotografii, ze zbiorów Muzeum Tatrzańskiego. Wybrane zdjęcia oscylują wokół trzech głównych motywów – portret (człowiek), pejzaż - samodzielny ale również ze sztafażem - oraz sztuka, jako autonomiczny temat, ale pojawiająca się także jako miejsce pracy, lub dopełnienie postaci. W fotografiach widoczne są próby uchwycenia różnych problemów artystycznych - kompozycja i kadrowanie, światło i cień oraz nastrój. Zaprezentowany wybór zdjęć przedstawia różne podejście do modela, lub krajobrazu. Można zaobserwować również jak wykonywane są autoportrety Panów Witkiewiczów, a jak wykonują im zdjęcia osoby im bliskie, czy też zdjęcia tych samych modeli, wykonane przez innych autorów.

Zdjęcia prezentowane na wystawie, wykonali także: Jan „Koszczyc” Witkiewicz i jego siostra Maria Witkiewiczówna (Dziudzia) – dzieci Jana Witkiewicza, brata Stanisława.

Kuratorem wystawy, z ramienia Muzeum Tatrzańskiego, jest Zofia Radwańska, a jej prezentacja w Muzeum im. Jana Kasprowicza w Inowrocławiu przygotowana została we współpracy z Agencją Zegart, nieprzypadkowo ma miejsce tuż po zakończeniu 2025 r., w którym przypadały rocznice: 110-ta śmierci Ojca i 140-ta urodzin Syna.

(tekst-profil Powiatowego Muzeum imienia Jana Kasprowicza w Inowrocławiu). 

Wystawa nieprzypadkowo znalazła się w naszym muzeum w 2026 roku, ogłoszonym Rokiem Jana Kasprowicza w Powiecie Inowrocławskim.

Na wczorajszej sesji Rady Powiatu Inowrocławskiego 2026 r. uchwalono Rokiem Jana Kasprowicza.

Powiat Inowrocławski od lat w godny i przemyślany sposób upamiętnia wybitne postaci związane z regionem oraz historią. W 2020 roku ustanowiono Rok Jana Kasprowicza w 160. rocznicę urodzin poety, a w 2023 roku – Rok gen. Władysława Sikorskiego w Powiecie Inowrocławskim z okazji 80. rocznicy śmierci gen. broni Władysława Sikorskiego.

1 sierpnia 2026 roku mija 100. rocznica śmierci Jana Kasprowicza, który pozostając do końca wierny rodzinnym Kujawom, odcisnął istotne piętno w umacnianiu tożsamości mieszkańców tej ziemi. Jego życiorys – od trudnego dzieciństwa na wsi, przez karierę naukową i literacką aż po godność rektora Uniwersytetu Lwowskiego – stanowi symbol drogi kolejnych pokoleń Polaków do wykształcenia, wolności i uczestnictwa w kulturze. Zasadne jest, aby Powiat Inowrocławski podejmował i koordynował inicjatywy oddające cześć Janowi Kasprowiczowi.

Zarząd Powiatu Inowrocławskiego jeszcze w lutym powoła Komitet Organizacyjny, który ustali harmonogram obchodów.

Wystawa choć w sensie technicznym nie jest na najwyższym poziomie ( niedoświetlenie, prześwietlenie, złe skadrowanie niektórych fotografii), zdjęcia robione do szuflady, ma ogromną wartość ze względu na inne ważne cechy: wzajemne relacje i wpływy na twórczość, przydatność fotografii do twórczości malarskiej ( zamiast np. szkiców), nietypowe ujęcia, zamierzone triki fotograficzne, stosowanie różnych technik fotograficznych itp.

Frekwencja, jak zawsze na wydarzeniach organizowanych przez nasze muzeum dopisała....

Niezwykle ciekawie o rodzinie Witkiewiczów, ich wzajemnych nie tylko artystycznych relacjach, o fotografii i tej konkretnej wystawie opowiadał mój imiennik Jerzy Zegarliński z Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem.

Wszyscy słuchali z wielkim zainteresowaniem i podjęli dyskusję na wiele artystycznych i nie tylko....tematów.

Kasia Mruk, adiunkt z naszego muzeum przybliżyła nam związki Kasprowicza z rodziną Witkiewiczów....

Jak zwykle wydarzenie stało się pretekstem do odwiedzenia muzeum, umieszczenia relacji w kronikach i zrobienia wielu pamiątkowych fotografii.....

Po raz kolejny zachęcam do odwiedzania naszego muzeum, jak sami widzicie wiele się tam dzieje, można uczestniczyć w niezliczonej ilości ciekawych, różnorodnych wydarzeń kulturalnych, spotykać się i rozmawiać z niezwykłymi ludźmi, korzystać z ich wiedzy i doświadczeń, to wielka wartość dodana tego miejsca.....