panorama Inowrocławia

panorama Inowrocławia
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Hołd dla Konradowica. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Hołd dla Konradowica. Pokaż wszystkie posty

wtorek, 26 września 2017

Książe Kazimierz ciągle czeka.............

14 grudnia 1267 roku zmarł książę kujawski Kazimierz Konradowic
( ur. ok. 1211), twórca, fundator Inowrocławia, w 1237 r. nadał miastu prawo magdeburskie, sprowadził Franciszkanów, zastosował genialne rozwiązania prawne, urbanistyczne, handlowe, gospodarcze, które były wzorcem przez następnych ponad trzysta lat dla wszystkich nowo- tworzonych grodów i ośrodków miejskich w regionie i nie tylko.

Do tej pory w wielu dostępnych publikacjach książę jest traktowany zdawkowo, oceniany krzywdząco jako awanturnik, wszczynający tylko konflikty, bratający się z Krzyżakami, walczący o władzę nawet z rodziną, synami itp.
W podobnym tonie o naszym władcy pisze w swoich kronikach Jan Długosz, jest to jednak opinia bardzo spłaszczona, niesprawiedliwa, a nawet nie waham się tego powiedzieć zupełnie błędna i fałszywa.
Z okresu panowania księcia Kazimierza, lokowania Inowrocławia nie zachowało się zbyt wiele dokumentów, opisów, nie ma w mieście w zasadzie prawie śladów na powierzchni ziemi, ciężko więc popełnić kompletną monografię księcia i pełną dokumentację wydarzeniowo-urbanistyczną samego Inowrocławia. Bardzo wielu rzeczy nie wiemy, wielu nie wiemy na pewno, wielu się domyślamy na podstawie dokumentów z innych miast i regionów, na podstawie różnych analogii.
Dużo jednak faktów i dokonań Konradowica jest bezspornych, świadczy o jego geniuszu i pozwala wysnuć wniosek, że był niezwykle sprawnym politykiem, doskonałym organizatorem i pod wieloma względami wyprzedził swoje czasy przynajmniej o sto lat.
W pobliżu ważnej osady produkcyjno-handlowej, na nowym miejscu lokował nowe miasto, które uczynił siedzibą swojego księstwa.Nadał mu prawa miejskie na prawie magdeburskim, co w tym regionie było nowością.Wzorce czerpał z Dolnego Śląska, z Wrocławia, od swego teścia Henryka Pobożnego.Z wielkim rozmachem urbanistycznym zaplanowano rynek- największy wówczas plac miejski w państwie, zamek, siatkę nowoczesnych, szerokich, utwardzonych ulic, których układ przetrwał wieki, do dnia dzisiejszego.Sprowadził do Inowrocławia OO. Franciszkanów, nadał im ziemię, wybudował klasztor i kościół.Zakonnicy prowadzili kancelarię książęcą, w ich pomieszczeniach goszczono zazwyczaj gości książęcych, posłańców, organizowano narady, zjazdy rozwiązujące różne spory, zapobiegano nawet wojnom.Franciszkanie organizowali szkoły, książnice
przyczyniając się do szerzenia oświaty i kształcenia społeczeństwa w mieście i okolicy.
Konwent inowrocławski zalicza się do najstarszych w Polsce.Gwardian inowrocławski Mikołaj był określany w 1241 roku jako kustosz.Dowodzi to że klasztor inowrocławski stanowił kustodię obejmującą klasztory pruskie i wielkopolskie. Dopiero pod koniec XIII wieku ustąpił w godności klasztorowi gnieźnieńskiemu . Zakonnicy prowadzili kancelarię książęcą, organizowali ważne narady, zjazdy i pertraktacje polityczne oraz prowadzili działania wywiadowcze.
Konwent inowrocławski odgrywał więc głównie za sprawą naszego księcia ogromną rolę w XIII wiecznych politycznych realiach grodu i nie tylko.
Konradowic był właściwie twórcą i fundatorem nowego Inowrocławia, a także stworzył warunki i niezwykle mocne fundamenty do dalszego dynamicznego rozwoju naszego miasta.

Z jego fundacji powstały kościoły pw.Św. Mikołaja i Św. Ducha ze szpitalem wzniesionym przez sprowadzonych przez niego z Wrocławia " braci gwiazdowych", krzyżowców z czerwoną gwiazdą reguły Św.Augustyna.Nadawał przywileje, które spowodowały powstanie silnej warstwy patrycjuszy ściśle współpracującej z dworem książęcym i gwarantowały dalszy rozwój miasta.
Miasto słynęło i żyło z handu, stąd wielki rynek, ważnica miejska i utworzona w 1252 roku ! komora celna, czy też odkryte niedawno inowrocławskie sukiennice.
Do wszystkich tych wielkich i niecodziennych osiągnięć przyczynił się Kazimierz Konradowic.

Potrafił dostrzegać wzorce w doskonale zorganizowanych, nowoczesnych na owe czasy ośrodkach Dolnego Śląska i przenieś to na Kujawy stwarzając tutaj od podstaw jeden z najbardziej znaczących politycznie,ekonomicznie ośrodek miejski początków XIII wieku na terenie księstw polskich.
Dzięki księciu inowrocławianie rządzili się własnym prawem, mieli własną ławę sądową, której przewodniczył wójt, a później również radę miejską z burmistrzem.Przez lata byli wzorcem dla nowo lokowanych miast w regionie i pomagali w rozwiązywaniu ich problemów organizacyjno-prawnych.
To tylko niektóre z ważniejszych zasług księcia Kazimierza Konradowica dla powstania i rozwoju
Inowrocławia.
Nieprzypadkowo przez wiele lat książęta i królowie lokujący nowe miasta i grody jako wzorzec prawny wskazywali Inowrocław,  to jest chyba najlepsze świadectwo dla geniuszu Konradowica.
Kazimierz był motorem ciągłego rozwoju i późniejszej świetności Inowrocławia w czasach panowania jego wnuka Kazimierza Wielkiego.
Oprócz niepodważalnych przymiotów organizacyjnych prowadził książę niezwykle wysublimowaną politykę wiążąc się paktami z sojusznikami, którzy w danym momencie byli mu potrzebni do osiągania wyznaczonych celów i choć nie zawsze wszystko układało się po jego myśli to jednak wiele  zamysłów  potrafił wprowadzić w życie dbając o rozwój Kujaw i chroniąc je przed najazdami, czy też przyłączając inne ziemie.Sytuacja w tym okresie na terenie Polski była bardzo skomplikowana i dynamiczna, wiele księstw,  pretensji, sprzecznych interesów powodowało, że prowadzenie jednoznacznej polityki było wręcz niemożliwe, ciągle trzeba było reagować na bieżąco na różne wydarzenia i "trzymać palec na pulsie". Przez wiele lat swego panowania Konradowic robił to znakomicie.
Gdy przyjrzymy się jego działalności bliżej dochodzimy do wniosku, że wszystkie kontrowersyjne unie wojenne były chwilową polityczną potrzebą podporządkowaną dalekowzrocznym celom związanym z budowaniem odpowiedniej pozycji grodu, Kujaw i państwa polskiego.W różnych momentach dążył do ograniczenia wpływów i wielkości Pomorzan , Prusów czy Krzyżaków, zapobiegał najazdom z ich strony i podejmował odpowiednie kroki polityczne.
Pakty z Krzyżakami miały chronić Kujawy przed najazdami innych, także samych Krzyżaków, natomiast zwiększenie bezpieczeństwa wykorzystywał Konradowic do rozwoju handlu przynoszącemu miastu i Kujawom rozwój i dobrobyt.
 Jego zasługi wobec naszego miasta są wielkie i niepodważalne.
Uważam że najlepszą formą uczczenia księcia Konradowica byłoby zbudowanie miniatury całego średniowiecznego inowrocławskiego grodu z murami obronnymi, bramami, basztami, fosami, kościołami, klasztorem, zamkiem książęcym, wielkim przestronnym rynkiem, kamienicami, kramami, utwardzonymi ulicami.
Pokazanie potężnego, nowoczesnego na owe czasy grodu uświadomiło by wszystkim wielkość i siłę geniuszu fundatora i twórcy Inowrocławia.
To jego wizja i stworzone przez niego fundamenty przyczyniły się najbardziej do powstania tego ważnego, silnego, prężnego ośrodka w średniowiecznej Polsce.
Umieszczenie na rynku w tej miniaturze księcia na koniu byłoby najlepszym hołdem dla niego.
Myślę, że księciu Kazimierzowi Kujawskiemu Konradowicowi to się od nas mieszkańców Inowrocławia i Kujaw po prostu należy. 
Zbliża się kolejna rocznica śmierci naszego księcia i nadal nie potrafiliśmy Go upamiętnić w mieście, które założył i zbudował fundamenty pod jego średniowieczną potęgę.
 
 Książę Kazimierz

Zbudował miasto i wybrał na swą stolicę

zaplanował każdy zakątek, ulicę, każdy szczegół

zamek, klasztor, kościoły, umocnienia

wielki rynek, handel,komorę celną, miejską ważnicę

ustanowił prawo, sądy, jakich przestrzegać reguł

z każdym rokiem gród nabierał znaczenia

dla innych przez wiele lat był wzorem niedoścignionym

Kazimierz, Książę Kujaw, mąż Konstancji i Eufrozyny

dla Leszka Czarnego i Włodzisława był nauczycielem i ojcem

to jego myśli króla zjednoczonej Polski spłodziły

dziad Kazimierza zwanego Wielkim

w kronikach zaś zapisano o nim jedynie werset niewielki

dziś nadrabiam z szacunkiem błędy kronikarzy

on też był wielki

czas okryć go chwałą o której marzył.







Skwer przed kościołem pw. Św. Mikołaja ( z nadania Konradowica ) jest chyba najlepszym miejscem do upamiętnienia księcia.
Pomnik księcia na koniu i u jego stóp miniatura grodu który stworzył i nadał mu prawa miejskie, to byłby chyba najlepszy sposób by oddać hołd księciu Kazimierzowi.
 
 
Już czas najwyższy by upamiętnić Księcia Kazimierza Konradowica, najważniejszą postać w dziejach Inowrocławia.















poniedziałek, 2 stycznia 2017

Dobry pomysł, ale warto pójść dalej...........

W tym roku przypadają dwie wielkie rocznice związane z miastem oraz  jego założycielem i fundatorem, księciem Kazimierzem Konradowicem zwanym Kujawskim.
To 750. rocznica śmierci Konradowica oraz 780. rocznica nadania praw miejskich na prawie magdeburskim.
Inowrocławski Klub Dyskusyjny zamierza zorganizować obchody tych rocznic poprzez zwołanie sympozjum naukowego w dwóch blokach, o tematyce  historycznej i architektonicznej.
Radny Maciej Basiński złożył również interpelację dotyczącą prośby nadania nazwy dla skweru położonego między ulicą Staszica a kościołem św. Mikołaja - Księcia Kazimierza Konradowica. 
Myślę, że pomysł jest bardzo dobry, tylko warto pójść za ciosem i zrobić coś więcej dla upamiętnienia człowieka, który stworzył Inowrocław i uczynił z niego wzór prawny, organizacyjny, dla wielu nowo-tworzonych miast, grodów nie tylko na Kujawach przez następnych dwieście, trzysta lat.
Pisałem o tych zagadnieniach przez kilka ostatnich lat, spod mego pióra wyszło też przynajmniej kilkadziesiąt wierszy  o tej tematyce, ale ponieważ niewiele się zmieniło w tym zakresie warto dalej drążyć ten temat.
Celów jest przynajmniej kilka:
-pierwszy to oddanie należnego hołdu księciu Kazimierzowi, który stworzył nasze miasto niemal na gołej ziemi, w perfekcyjny sposób wykorzystując najlepsze wzorce z doskonale rozwiniętego wówczas Dolnego Śląska
- drugi, przypomnienie wielkiej, niezwykle burzliwej historii Inowrocławia
- trzeci, zwiększenie atrakcyjności turystycznej miasta
- czwarty, odnowienie i doprowadzenie do odpowiedniego stanu wyglądu zewnętrznego kościoła pw. Świętego Mikołaja i jego otoczenia, należne zabytkowi tej klasy, świadkowi wielu ważnych wydarzeń w historii Inowrocławia i Polski.

Dzisiejszy odcinek kronik będzie poświęcony tej tematyce, spróbuję w nim pokazać jak z tego skrawka inowrocławskiej ziemi zrobić ważne miejsce w przestrzeni miejskiej i dużą atrakcję dla turystów.


Tak obecnie wygląda z zewnątrz kościół 
pw. Świętego Mikołaja w Inowrocławiu, plac przed nim, otaczający go mur, chodniki......
Z tego placu można by urządzić turystyczną perełkę Inowrocławia i nadać mu imię księcia Kazimierza Konradowica zwanego Kujawskim.



Nadpalona dzwonnica stoi od kilku lat w takim stanie...................


Równocześnie trzeba odnowić mur, otoczenie kościoła i sam kościół !!!!


 
 
Tak wyglądają mury szacownej świątyni, jednego z największych ocalałych inowrocławskich zabytków.


Trzeba jak najszybciej oczyścić mury i doprowadzić je do wyglądu należnemu takiemu zabytkowi.









We wnętrzu kościoła trwają prace remontowe i renowacyjne.







Ten sam kościół przedstawiony w przeze mnie w atrakcyjniejszej wersji .....
 


Powyżej miniatura średniowiecznej Bydgoszczy w brązie, u dołu obraz przedstawiający Inowrocław z tego samego okresu.


Myślę, że najlepszym pomnikiem, hołdem dla Konradowica, pokazującym jego geniusz, była by budowa miniatury grodu jaki on ufundował, zorganizował i nadał najnowocześniejszy na owe czasy status prawny.
 
Kłaniam się Tobie Kazimierzu
podziwiam Cię
przed Twym geniuszem chylę głowę
dziękuję za miasto, które stworzyłeś
wybierając na wzgórzu miejsce nowe
za zamek, klasztor, franciszkanów
szpital, kościoły, rynek olbrzymi
za potęgę i sławę kujawskiej stolicy
sławię Twe imię
wierzę, że na naszą pamięć możesz liczyć.
Pisząc o potrzebie stworzenia stworzenia ścieżki edukacyjno- historycznej w Inowrocławiu pokazałem jak to zrobiono na Westerplatte, równie ciekawie i pięknie pokazano historię i zabytki w pobliskim Toruniu.
Początkiem takiej ścieżki w Inowrocławiu mogło by być przedstawienie postaci Konradowica, historii średniowiecznego Inowrocławia i najważniejszych zabytków na placu jego imienia przy kościele Św. Mikołaja.
Historyczne miasto 
pod farą wyrośnie
przypomni królów
średniowieczną potęgę
zamek, klasztor
kościoły, mury warowne
baszty i bramy
mosty zwodzone
olbrzymi rynek
z wieżą wyniosłą
kujawskie księstwo
i jego twórcę
Kazimierz zostanie 
przywrócony Kujawom
będzie panował
jak 8 wieków temu
ujrzymy go realnie
nie będzie zjawą.

Konradowic, Łokietek, Wielki Kazimierz
Jadwiga, Jagiełło i królowa Zofia
poczet kujawskich książąt
na tej ziemi powinien zostać
pokażmy wszystkim
gdzie gniazdo piastowskiego
orła było uwite
skąd idea zjednoczenia
Polski wyszła
przy kościele Mikołaja
niech to na wieki 
zostanie wyryte
by przypomnieć historię
w pamięci przyszłych
pokoleń pozostać.

W taki lub inny sposób
warto karty kroniki zapisać
w brązie, kamieniu, czy szkle
utrwalić dawne dzieje i budowle
naprawdę warto to zrobić
zanim zbutwieją księgi
zatrą się wspomnienia
niech przetrwa
co ważne i piękne
by poznały to
następne pokolenia.


Po odnowieniu kościoła, jego otoczenia, urządzeniu historycznego parku średniowiecznego Inowrocławia na placu Księcia Kazimierza Konradowica warto pomyśleć o odpowiedniej iluminacji świetlej i w tym aspekcie można również skorzystać z doświadczeń Torunia.
Wiele miast by wyeksponować swoje zabytki wykorzystuje odpowiednie oświetlenie i przykład Torunia pokazuje, że to jest dobry kierunek, warto z takich doświadczeń bardziej korzystać również w naszym mieście.




Książę Kazimierz z Toruniem robił interesy
teraz tym bardziej warto zawiązać współpracę
budować wspólne projekty
wykorzystywać doświadczenia
przypomnieć złote średniowiecza czasy
wielka historia powinna wyjść z cienia.









Plac
obok kościół Św. Mikołaja
warowne miejskie mury w pobliżu
książę Kazimierz przypomnieć się
może na tym placu
jego gród powinien tu stanąć
w miniaturze
średniowieczny Inowrocław
pełen chwały
jego twórca do łask przywrócony
królewski wzorzec
dla powstających
miast wspaniałych
niech po wsze czasy
będzie upamiętniony.
 
Wysokie grube mury
zamczyste bramy
fosy, wały, mosty zwodzone
olbrzymi rynek
klasztor, kościoły
zamek książęcy
obronne baszty
przez rzemieślników obsadzone 
przypomnijmy to miasto niezwykłe
przez księcia Kazimierza wymyślone. 
W pobliżu reliktów murów obronnych
obok kościoła Świętego Mikołaja
książę Kazimierz prosi 
o przypomnienie swego grodu
sprawmy by stanęła tam
miasta miniatura
jako hołd dla założyciela
i fundatora Inowrocławia
niech przypomni
złoty okres miasta
imię księcia
wspomina i rozsławia.
Urządzenie średniowiecznego parku historycznego przy kościele Świętego Mikołaja, nadanie mu imienia księcia Kazimierza Konradowica i planowana rewitalizacja fragmentu pobliskich ocalałych murów miejskich stanowiło by jedną całość, przypomnienie świetności średniowiecznego Inowrocławia i kolejną ciekawą atrakcję turystyczną.